ДУНЕЙМ ЩЫХЪЫБАРХЭР

Нобэ

1662 гъэм Москва цIыхухэр къыщызэрыIэтащ домбеякъым къыхэщIыкIа ахъшэ къызэрыщIагъэкIыр ямыдэу. Ар дыжьын ахъшэм хуагъадэрт, я сомым къыщIэкIыр нэхъ мащIэ, ят налогыр нэхъыбэ хъуати, цIыхубэм ар ягу техуакъым икIи цIыху минипщIым нэблагъэ пащтыхьым и деж тхьэусыхакIуэ кIуэну зэрехьэжьащ. Я Iуэхум хэплъэну Романов Алексей пащтыхьымрэ абы и блыгущIэтхэмрэ цIыхубэр къагъэгугъэри, ахэр пIалъэкIэ - дзэр къэсыхукIэ зэтрауIэфIащ. Бжэгъурэ Iэдакъэсэрэ фIэкIа зымыIыгъ цIыхухэм дзэр ятегуплIащ икIи а зэпэщIэтыныгъэм къалэдэс 900 абдежым щыхэкIуэдащ. 
1777 гъэм Инджылызым и къалащхьэ Лондон дунейм щыяпэу цирк къыщызэIуахащ.
1836 гъэм Москва и Кремлым и пщIантIэм щагъэуващ Пащтыхь-Тхьэгъуш жыхуаIэр. Щагъэжа щIыпIэм деж илъэсищэм нэблагъэкIэ щылъащ ар, тонн щитIым нэблагъэ и хьэлъагъти, къахуэмыгъэхъейуэ. Архитектор Монферран Огюст ар къэпIэту бгъэIэпхъуэ зэрыхъуну Iэмалыр къигупсысри, шыщхьэуIум и 4-м тхьэгъушыр трагъэувауэ щытащ абы хуагъэхьэзыра лъагапIэм.
1888 гъэм Томск къалэм университет къыщызэIуахащ.
1892 гъэм Ульянов Владимир (Ленин) хеящIэ лэжьыгъэ иригъэкIуэкIыну хуит ящIащ.
1902 гъэм къызэIуахащ Темзэ псы щIагъым щаукъуэдия лъэс зекIуапIэр. Абы зэпищIат Лондон и хьэблитI.
1901 гъэм къалъхуащ США-м щыщ джаз музыкант, композитор цIэрыIуэ Армстронг Луи.
1905 гъэм къалъхуащ совет композитор, дзэ оркестрымрэ хорымрэ я дирижёру щыта, Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь, СССР-м и цIыхубэ артист, Лениным, Сталиным я щIыхькIэ щыIа саугъэтхэр зрата, генерал-майор Александров Борис.
1905 гъэм къалъхуащ щIэныгъэлI, абхъаз-адыгэ бзэ гупыр джыным хэлъхьэныгъэшхуэ хуэзыщIа, филологие щIэныгъэхэм я доктор, профессор, Куржымрэ Къэбэрдей-Балъкъэрымрэ щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ Рогавэ Георгий.
1914 гъэм къалъхуащ уэрэджыIакIуэ, КъБР-м щIыхь зиIэ и артист Шыкъ Михаил.
1946 гъэм къалъхуащ урысей къэрал къулыкъущIэ, Дагъыстэн Республикэм и Iэтащхьэу щыта Абдулатипов Рэмэзан.
1959 гъэм къалъхуащ биологие щIэныгъэхэм я доктор, АКъУ-м и профессор IэкIатэ Валерий.
1961 гъэм къалъхуащ США-м и президенту щыта, Нобель и саугъэтым и лауреат Обамэ Барак.
1966 гъэм къалъхуащ кхъухьлъатэзехуэ, Урысейм и ЛIыхъужь Цей Эдуард.

Дунейм и щытыкIэнур

«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык уэфIу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 31 - 33-рэ, жэщым градус 21 - 23-рэ щыхъунущ.
 

Лъэпкъ Iущыгъэ:
ФызыфI зиIэм хъуэхъу и унэ илъщ.

Зыгъэхьэзырар ЖЬЭКIЭМЫХЪУ Маринэщ.
Поделиться:

Читать также:

04.09.2021 - 17:55 Уахэм хэзыгъэбзахэ
02.09.2021 - 15:17 Нобэ
31.08.2021 - 14:41 Нобэ
30.08.2021 - 16:10 Нобэ
27.08.2021 - 20:05 Нобэ