Календарь событий

17 мая 2025

Тэубичэ Сонер: «Зэпымыууэ си гум жиIэрт: «Сэ зы махуэ гуэрым си Хэкум згъэзэжынущ!»

 

Тыркум къиIэпхъукIыжри, Хэкур зэригъэгъуэтыжащ, унагъуи щыхъужащ Тэубичэ Сонер.  Фэм, пхъэм, гъущI зэмылIэужьыгъуэхэм елэжь IэпщIэлъапщIэщ, и IэрыкIхэм цIэрыIуэ ящIауэ. Абы ещI къэлътмакъхэр, бгырыпххэр, ахъшалъэхэр, паспортртелъхьэхэр, шабзалъэхэр, сампIэхэр, фочылъэхэр, тхьэгъухэр, Iэлъынхэр, пщэрылъхэр, Iэпщэхъухэр. IэпщIэлъапщIэм и IэрыкIхэр адыгэпсэкIэ епсыхь: лъэпкъ дамыгъэхэр, тхыпхъэ дахэхэр трещIыхь. Сонер тедгъэпсэлъыхьащ Хэкум къызэрыкIуэжам, и IэрыкIхэм, лъэпкъым теухуа и гупсысэхэм.

-Сонер, укъыщыхъуамкIэ къыщIэдгъадзэ…

УнафэщIым куэдкIэ елъытащ

Бахъсэн районым хыхьэ Ислъэмей къуажэм илъэс 13 ипэкIэ сыт и лъэныкъуэкIи зыхуей хуэгъэзауэ амбулаторэщIэ къыщызэIуахауэ щытащ. Абы лъандэри IуэхущIапIэм и лэжьыгъэр куэдкIэ нэхъ ефIэкIуащ, жылэдэсхэр абы щагъуэт дэIэпыкъуныгъэхэм арэзы къищIу апхуэдэщ.

 Амбулаторэм псори зэхэту  цIыху 68-рэ щолажьэ. Абы щыщу 18-р дохутырщ, абыхэм яхэтщ терапевт, хирург, стоматолог, онколог, педиатр, нэгъуэщI IэщIагъэлIхэри. Нэхъыщхьэращи, дэтхэнэми зыпэрыт Iуэхум фIыуэ хищIыкIыу, цIыху гумащIэу, гуапэу щытхэщ.

Жьыуэпсым и махуэ

Дунейм и щытыкIэу щIыпIэ гуэрым къыщекIуэкIым е, нэгъуэщIу жытIэмэ, уэмрэ щIымрэ я зэблэхъукIэу илъэсым и кIуэцIкIэ тлъагъум жьыуэпскIэ (климаткIэ) йоджэ (зэуэ къыхэдгъэщынщи, мы псалъэр Тыркум къытхуизыхыжар щIэныгъэлI Хъуажь Фахърийщ).

Жьыуэпсым и махуэр (накъыгъэм и 15-р) ягъэлъапIэ экологие шынагъуэншагъэр къызэзыгъэпэщ, щIыуэпсым лей къытезымыгъэхьэ къэпщытакIуэхэм, дыкъэзыухъуреихь дунейм и щытыкIэм кIэлъыплъ IэщIагъэлIхэм, щIэныгъэлIхэм, нэгъуэщIхэми.

ЗыдезыгъэкIур ди закъуэкъым

Я Iуэхур дагъэпсынщIэ

Къэбэрдей-Балъкъэрыр илъэситIым щIигъуауэ дэIэпыкъуэгъу яхуохъу Херсон областым щыщу и нэIэ щIэт щIыналъэхэм узыншагъэр хъумэнымкIэ я IэнатIэхэм, ахэр зыхуэныкъуэ медицинэ IэщIагъэлI зэхуэмыдэхэр яхуигъакIуэурэ. Апхуэдэуи IуэхущIапIэхэр зыхуэныкъуэ хьэпшыпхэр хуашэ: хущхъуэхэр, медицинэ хьэпшып зэхуэмыдэхэр, ерыскъыхэр, зэфэн псы.

Иджыблагъэ ДэIэпыкъуэгъу псынщIэмрэ къэхъукъащIэ къызэрымыкIуэхэмкIэ медицинэ центрым щылажьэ анестезиолог-реаниматолог гуп Херсон областым кIуащ, щIыпIэм щыпсэухэм зыхуэныкъуэ дэIэпыкъуныгъэхэр хуащIэн папщIэ.

Тхыдэр нэхъыфIу пщIэну ухуеймэ

Хэку зауэшхуэр зэрыувыIэрэ илъэс 80 ирокъу. Зэрыкъэралу ТекIуэныгъэр дяпэкIэ ягъэлъэпIэнущ, ар къытхуэзыхьа нэхъыжьыфIхэр ягу къагъэкIыжынущ, зауэ тхыдэ къэхъугъэхэм зыхуагъэзэжурэ Iэнэ хъурейхэр, щIэныгъэ зэхуэсхэр, жылагъуэ пэкIухэр ирагъэкIуэкIынущ.

Дамир и хъуэпсапlэхэр

Шэджэм Етlуанэ къуажэм къыщалъхуа Джэдмышх Дамир пасэ дыдэу спортым дихьэхащ.  Сабий садым кlуэн щыщlидзам, бэнэкIэ хуитымкIэ спорт секцэм хыхьащ икIи Хъубий Анатолэ и гъэсакlуэу япэ лъэбакъуэхэр абы щичащ.

Сабийхэм я фIыгъэкIэ

Накъыгъэ мазэщ… Гъэ еджэгъуэр и кIэм ноблагъэ. Класс унафэщIу сызыхэт сабийхэм мы гъэм пэщIэдзэ еджапIэр къаух.   

Джэдмышх псыкъелъэхэр

Дэтхэнэ зы щIыналъэми иIэщ зэрыгушхуэ щIыпIэ дахэхэр. Абы и лъэныкъуэкIэ Къэбэрдей-Балъкъэрыр куэдым йофIэкI. Къэтщтэнщ республикэм и Дзэлыкъуэ районри, нэр зыхьэхуу, гур хэзыгъахъуэу сыт хуэдиз щIыпIэ телъыджэ иIэ абы. Языхэзми укъыщыхута нэужь, абы щыплъагъу дахагъэм псэр етхьэкъу. Апхуэдэхэщ, псалъэм папщIэ, Шэнтхъурейр, Псынащхьиблыр, Тамбукъан гуэлыр, Джылы-Су аузыр, Джэдмышх псыкъелъэхэр. Ахэр щIыуэпсгъэдахэу, турист кIуапIэу зэрыщытыр хэткIи щэхукъым.

ЦIыхубэ тхакIуэм зэрихьа лIыгъэр

Адыгэ литературэм и классик, КъБР-м и цIыхубэ тхакIуэ, бзэ щIэныгъэлI, егъэджакIуэ Нало Ахьмэдхъан ТекIуэныгъэм Германием щыIущIащ. Взводым, ротэм я унафэщIу щытащ, зауэлI хахуэу, зэфIэкI зиIэ унафэщIу зыкъигъэлъэгъуащ, зауэ гуащIэхэм лIыхъужьыгъэ къыщигъэлъагъуэу хэтащ сапёру. Невский Александр и цIэр зезыхьэ, Вагъуэ Плъыжь, Хэку зауэшхуэм и I нагъыщэ, Хэку зауэшхуэм и II нагъыщэ орденхэмрэ СССР-м и медалипщIрэ, Польшэ ЦIыхубэ Республикэм и медаль къыхуагъэфэщащ.

НОБЭ

Накъыгъэм и 17, щэбэт

Электросвязымрэ хъыбарегъащIэ зэгухьэныгъэмрэ я дунейпсо махуэщ

Лъы дэуей узыфэм ебэныным и дунейпсо махуэщ

Пульмонологым и махуэщ

1848 гъэм къалъхуащ Адыгейм щыщ тхыдэдж, узэщIакIуэ Хьэджымыкъуэ Темтэч.

1917 гъэм къалъхуащ Къэбэрдей къэрал драмэ театрым и утыкур илъэс куэдкIэ зыгъэбжьыфIа, Урысей Федерацэм и цIыхубэ артисткэ ДыщэкI КIунэ.

 Дунейм и щытыкIэнур