Календарь событий

14 января 2026

Пэрытхэр йохъулIэ

 «Пэрытхэм я зэщIэхъееныгъэ» Къэбэрдей-Балъкъэр зэгухьэныгъэм и «Пэрытхэм я саугъэт» пшыхьыр щекIуэкIащ Налшык дэт 12-нэ курыт еджапIэм. Абы щагъэлъэпIащ къызэрыунэхурэ илъэсищ ирикъуа зэгухьэныгъэм жыджэру хэтхэр, а Iуэхум сэбэп хуэхъухэр, пэртыхэм я жэрдэмщIакIуэхэр. 

Къафэр щэнхабзэ къудейкъым

Хэхэс адыгэхэм я дунейр зыхуэдэр 1995 гъэм зригъэлъэгъуауэ щытащ Битокъу Беслъэн, Иорданием лэжьыгъэ IуэхукIэ кIуауэ. Иорданиер езыр къэрал зызыужьахэм ящыщщ, къулейщ, адыгэми абы зэфIэкI щаIэщ. Яхэтщ, дауи, зи анэдэлъхубзэр зыщIи ар зыIэщIэхуаи. 

Хуэрэджей

Нэгъуей Радимэ

Медаль 13 къахь

Кавказ Ищхъэрэм алыдж-урым бэнэкIэмкIэ пашэныгъэр къыщыхьыным хуэунэтIа зэхьэзэхуэ Грознэ къалэм щекIуэкIащ. Абы щызэпеуащ КИФЩI-м и спортсмен 256-рэ икIи Къэбэрдей-Балъкъэрым и бэнакIуэхэм медаль 13 абы къыщахьащ.
Зыхэта гупхэм щытекIуащ Дзу Аслъэнрэ ХъуэкIуэн Илъхамрэ. Дыжьын медалхэр къахьащ Егъэн Айрат, Хъущт Чэрим, КIуэкIуэ Амырхъан, БжьыхьэлI Саид сымэ. 
Дыкъынэ Руслан, Малкаров Омар, Тыгъуэн Темырлан, ХьэпцIэ Самир, Нэчо Анатолэ, Теммоев Жэмал, Гуэщокъуэ Инал сымэ ещанэ увыпIэхэр яубыдащ. 

Нэхъыбэ ирашу хуадэнукъым

2026 гъэм и япэ илъэс ныкъуэм къриубыдэу Урысей Федерацэм и мэкъумэш жылапхъэу хамэ къэралхэм иращэну хуит ящIам и куэдагъыр зэрыхъунур УФ-м и Правительствэм иджыблагъэ наIуэ къищIащ. Абы къызэрыщыгъэлъэгъуамкIэ, гуэдз, маслинэ, хьэ, нартыху жылэу псори зэхэту тонн мелуан 20-м щIигъу Евразие экономикэ зэгухьэныгъэм хэт къэралхэм я гъунапкъэхэм ираш хъунукъым.

НОБЭ

ЩIышылэм и 14, бэрэжьей
МахуэгъэпсыжьымкIэ ИлъэсыщIэм и япэ махуэщ 
1921 гъэм
Налшык къыщызэIуахащ къэрал библиотекэ. 
1580 гъэм къалъхуащ адыгэпщ, Урысейм и къэрал лэжьакIуэ, дзэ къулыкъущIэ Черкасский Дмитрий (Къанщауэ). 
1890 гъэм къалъхуащ адыгэ тхакIуэ ЩакIуэ Талъостэн. 
1936 гъэм къалъхуащ экономикэ щIэныгъэхэмкIэ доктор, КъБКъУ-м и профессор Шэвлокъуэ Валентин.

ФIэщ щIыгъуейми

Мы хъыбар телъыджэр Миссисипи штатым хыхьэ Оушен-Спрингс 2001 гъэм къыщыхъуащ. Илъэси 8 ныбжьым ит Арбогаст Джесси зигъэпскIыу хым хэсу метри 2 хъу акулэ къытеуэри, и Iэр пидзэкъыкIат. Ар и нэгу щIэкIащ щIалэ цIыкIум и анэ дэлъху Флозензьер Вэнс. ЦIыхухъум псым зыхидзэщ, акулэм и кIапэр иубыдри, хым къыхилъэфащ. КъэхъукъащIэр зылъэгъуа гуэрым акулэр иукIащ, фочкIэ еуэри. Асыхьэтуи псэущхьэм и кIуэцIым кърахыжащ Джесси и Iэ пичар. 

Лъэпкъым и узэщIакIуэ Iущт

Адыгэ журналистикэм и зыужьыныгъэм зи гуащIэ хэзылъхьахэм ящыщщ тхакIуэ икIи зэдзэкIакIуэ Дым Iэдэм. А унэтIыныгъэм абы щызэфIигъэкIам теухуащ Iэщнокъуэ Фозэ и тхыгъэр.
«1917 гъэм Урысейм щекIуэкI революцэ зэщIэхъееныгъэр адыгэ лъэпкъми, Кавказым щыпсэу адрей бгырысхэми зэхуэдэу къажьэхэуат. А зэманырщ газет къыдигъэкIыну Дымым мурад щищIар. АбыкIэ ар адыгэхэм ядэIэпыкъуфынут дунейм щекIуэкIхэм щыгъуазэ защIынымкIэ, Iуэхур зыIутыр къагурыIуэнымкIэ.

Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Iэтащхьэм и Унафэ

«Мэкъумэш IэнатIэм зегъэужьыным хуэгъэзауэ къэралым иригъэкIуэкI щIэныгъэ-техникэ политикэр пхыгъэкIыным теухуауэ зэфIэгъэкIыпхъэхэм я IуэхукIэ» Урысей Федерацэм и Президентым 20I6 гъэм бадзэуэгъуэм и 21I-м Iэ зыщIидза Указ №350-м ипкъ иткIэ:

БлэкIамрэ нобэмрэ зэпызыщIэ

Бахъсэн районым хыхьэ Жанхъуэтекъуэ къуажэм и курыт еджапIэм къыщызэIуахащ адыгэхэмрэ балъкъэрхэмрэ къагъэсэбэпу щыта пасэрей хьэпшыпхэм я музей. 

Гулъытэ щхьэхуэ хуэныкъуэхэм папщIэ

Къэбэрдей-Балъкъэрым социальнэ туризмэмкIэ щылажьэ пэхуэщIэхэм гулъытэ хахэ щыхуащI. Псалъэм папщIэ, 2025 гъэм абыхэм къызэщIрагъэубыдащ дэIэпыкъуэгъу зэхуэмыдэхэм хуэныкъуэ, унагъуэ хуэмыщIахэм къыхэкIа, адэ-анэ зыщхьэщымытыж, щытыкIэ гугъум ихуа сабийуэ 170-м щIигъу.
Нэгъабэ ирагъэкIуэкIа социальнэ Iуэхугъуэхэм хиубыдэу турист-экскурсиехэм хуэдэу 9 къызэрагъэпэщащ. Сабийхэм пщIэ щIамыту ирагъэлъэгъуащ тхыдэ, архитектурэ мыхьэнэ зиIэ щIыпIэхэр, ди щIыналъэм и щIыпIэ телъыджэхэр. 

Сом мелард 78,2-рэ и уасэ

Кавказ Ищхъэрэм СтатистикэмкIэ и управленэм иджыблагъэ наIуэ къищIащ 2025 гъэм и щIышылэм – щэкIуэгъуэм къриубыдэу Къэбэрдей-Балъкъэрым и мэкъумэш IэнатIэм къигъэлъэгъуа зэфIэкIхэр. Псалъэм къыдэкIуэу, республикэм къыщыщIагъэкIащ мэкъумэш продукцэу псори зэхэту сом мелард 78,2-рэ и уасэ е нэгъабэ и апхуэдэ пIалъэм щыIа бжыгъэхэм проценти 105,7-кIэ хуэкIуэу.