Барэсбий и «Хьэмыцэр»

Сабийхэм папщIэ

 «Адыгэ псалъэ» газетми Къэбэрдей-Балъкъэр телевиденэми илъэс куэдкIэ щылэжьа журналист, тхакIуэ Тхьэмокъуэ Барэсбий и нэтын, тхыгъэ купщIафIэхэм къадэкIуэу, сабий хъыбар гъэщIэгъуэнхэри и Iэдакъэм къыщIэкIащ. Ахэр теухуащ сабийхэм я гупсысэ, я дуней тетыкIэ гъэщIэгъуэнхэм. Абыхэм я дэтхэнэри сыт хуэдэ зэманми декIуу, щIэджыкIакIуэхэм дерс щхьэпэ къызэрыхахыным хуэгъэпсауэ апхуэдэщ. Нобэ фыщIэдгъэджыкIынщ Барэсбий «Хьэмыцэ» зыфIища и хъыбар кIэщIым. Ар зытеухуа щIалэ цIыкIум и щэнымрэ и IуэхущIафэхэмрэ сабий куэдым ядэплъагъунущ. Абыхэм я щыуагъэхэр къагурызыгъэIуэж, фIым хуэзыущий тхыгъэщ мыр.

Дэшхуеижьыр къыщаудыныжым, жыг щхьэкIэм къытенат баш кIэмщхьэмыфI. ГурыIуэгъуэт ар гува-щIэхами къызэрехуэхыжынур, ауэ хэт ищIэнт дэзыдзея дыдэм и натIэгум «кIокъу!» жиIэу къихуэжыну?
Къихуэжащ. Зи натIэгури? - Хьэмыцэ! ФэзгъэцIыхунщ ар нэхъыфIу. Ещанэ классым макIуэ. МыIейуи еджэ хуэдэщ, ауэ къуейщIеиныр ифIэфIщ. Я пщIантIэкум ит дэшхуей жыгыжьым и щхьэкIэ дыдэм нэс допщейри, «Тар-заа-нн!» жиIэу кIийуэ щIедзэ, куэдыр къигъэгубжьу. Нэхъыжьхэр къыщешхыдэкIэ, «куэду фIыщ!» - жеIэри, IукIей-щIыкIейуэ запещIыж, къуейщIеинми щIедзэж. «Мыхьыр» ярегъэхь гуэгушыхъужьми, адакъэпщми, уеблэмэ, джэджьей цIыкIухэми.
ПщIантIэм дэлъ Мыщэжьи къобий, мывэкIэ зэреуэ лъандэрэ. Iуэм ит жэмыжьри ней-нейуэ къыхукъоплъ, «Сынопыджащэрэт» - жиIэу. АтIэ мис а Хьэмыцэр махуэ гуэрым кIэрыхъыжьащ я джэдуужьым - кърихуэкIыу щIидзащ. Унэм къыщIихужри, мэкъуэщымкIэ щIигъэIащ. Мэкъуэщым итт Мыщэжьри, ар щилъагъум, КIущэ зыщIидзщ, къигъэзэжри, дэшхуейм дэжеящ. Абы и ужьым иту жыгыжьым щыдэпщейм, Хьэмыцэ къыщыщIащ зи гугъу тщIа щIэщхъур - башышхуэм и удыным и натIэгур къытригъэтIысхьащ. Ар щилъагъум, и къуэрылъхур фIэгуэныхь хъуами, дадэ абы къыщхьэщыжакъым, егиящ:
- Пхуэфащэщ! Уи мыIуэху зумыхуэ бжесIатэкъэ? - жиIащ абы.
 Дадэ и псалъэхэр къыфIэмыIуэхущэу, жыгыжьым къелъэжри, Хьэмыцэ куэбжэмкIэ дэбзэхыкIащ. ЛIыжьыр абы кIэлъыджакъым, зэрызэгуигъэпар къапщIэу, и щхьэр игъэсысри IукIыжащ. Абдежым зыри пэмыплъауэ пщIантIэм дэт псэущхьэхэр зэрыгъэкIиящ.
- Iуу-Iуу-Iууу… КъуейщIейщ щIалэжь цIыкIур! - Iуащ адакъэпщыр и макъыр.
- Дрипсырийщ, емыкIухьщ, - жиIащ гуэгушыхъум, куэтэн шэрхъым ещхьу и кIэр къигъэпщри.
Хьэмыцэ яубащ пщIантIэм къыдэхутэжа джэдуужьми, псори зыхуэсакъ, нэ дахэкIэ зэплъ джэдкъуртми, джэджьей цIыкIухэми. 
- Мууу!.. - къэбууащ абдежым Iуэм ит жэмыжьри, а гъуамэм апхуэдизрэ фытемыпсэлъыхьу, сэ фыкъысщытхъу!..
Ар щызэхахым, гуэгушхэр ину, зэдэууэ зэщIэдыхьэшхащ, Хьэмыцэ нэхъри нэхъ Iеижу ауан ящIу.