Адыгэбзэм ирипсалъэхэмрэ иритхэхэмрэ я бжыгъэр зэрыхэщIыр къэгъэнауэ, анэдэлъхубзэм ирилэжьэныр IэщIагъэу къыхэзыххэр ди зэманым куэд мэхъу жыпIэныр дзыхьщIыгъуэджэщ. «Хэт ди ужь къиувэнур?» - а упщIэм жэуап зэрыхуамыгъуэтыр щхьэусыгъуэ яхуэхъури, Адыгэ республикэм и Журналистхэм я зэгухьэныгъэм мы гъэм проектыщIэ къыхилъхьащ. Ар «Лъэпкъ журналистикэм и еджапIэ» зыфIаща проектырщ.
Зэгухьэныгъэм и унафэщI ТIэш Светланэ и жэрдэмкIэ зэхаубла мы Iуэху гъэщIэгъуэным къызэщIеубыдэ Адыгейм щыщ къалэхэмрэ къуажэхэмрэ я школакIуэ нэхъыжьхэм ящыщу, журналист IэщIагъэм хэгъуэзэным гу хуэзыщIахэр.
Зи гугъу тщIы Iуэхур кърахьэжьэну Iэмал къезытар Адыгейм лэжьыгъэмрэ цIыхубэ зыужьыныгъэмкIэ и министерствэм и нэIэ щIэту, «Журналистхэм я зэгухьэныгъэм» къихьа грантырщ. Къэралым къыбгъэдэкIыу, проектым хухагъэкIащ сом мелуан 1,5-рэ. Зыхуэныкъуэну Iэмэпсымэхэмрэ зэIущIэхэр щрагъэкIуэкIыну пэшхэмрэ хьэзыр хъуа нэужь, фIыкIэ узыщыгугъ хъуну сабийхэм я хъупхъэхэх фокIадэм ирагъэкIуэкIащ.
«Дэ ди мурадыр ди ужь къиувэну IэщIагъэлIхэр дгъэхьэзырынырщ, - жиIащ АР-м и Журналистхэм я зэгухьэныгъэм и унафэщI ТIэш Светланэ, лэжьыгъэр щаублэм. – Абы дытезыгъэгушхуари дигу къэзыгъэкIари анэдэлъхубзэм хуэшэрыуэ журналистхэр къызэрыдэмэщIэкIырщ. Абы къыхэкIыу, ди лэжьыгъэр зыхуэгъэзар адыгэбзэр фIыуэ зыщIэ, школыр къэзыух ныбжьыщIэхэрщ».
ЗэрыжаIам тету, журналист гупыр тхьэмахуэ къэс район хэхам щылажьэу, анэдэлъхубзэм нэхъ хуэшэрыуэ сабийхэр, адыгэ литературэмрэ бзэмкIэ олимпиадэхэм щытекIуахэр къыхашри, зыгъэпсэхугъуэ махуэхэм екIуэкI дерсхэр ирагъэкIуэкIын щIадзащ. ЗэIущIэ къэс интернетым зэрыщытепсэлъыхьыжым и фIыгъэкIэ, дэри Iэмал догъуэт проектым зэрызиужьым дыкIэлъыплъыну. Сабийхэр унэтIыныгъиплIкIэ ирагъаджэ: газетым, радиом, телевиденэм зэрыщылэжьэнумрэ блогер IэщIагъэмрэ. Газет Iуэхум ныбжьыщIэхэр хуезыгъаджэр «Адыгэ макъ» газетым и редактор нэхъыщхьэм и къуэдзэ Тау Замирэщ. НыбжьыщIэхэр щэнейрэ редакцэм екIуэлIакIэщ. Япэ кIуэгъуэм абыхэм редакцэмрэ абы щылажьэхэмрэ зрагъэцIыхуащ. ЕтIуанэ кIуэгъуэм я нэгу щIэкIар ятхыжащ, абы макъкIэ къеджэжащ. Ещанэ зэIущIэм ныбжьыщIэхэм къахуэзащ газетым и редактор нэхъыщхьэ МэшлIокъуэ Саидэрэ «Черкес хэку» газетым и редатор нэхъыщхьэ Абидокъуэ Люсанэрэ. Псом хуэмыдэу гъэщIэгъуэнт ныбжьыщIэхэм куэдрэ зэхамых шэрджэс къудамэмкIэ закъыхуэзыгъэза Люсанэ абыхэм дунеищIэ къахузэрызэIуихар. «Сэ си лэжьэгъухэу «Адыгэ псалъэ», «Адыгэ макъ» газетхэм щылажьэхэм сащепсалъэкIэ, дэмыхуIауэ псори къызгуроIуэ, фэри апхуэдабзэу фыхъунущ, нэхъыбэрэ бзэм и къудамэхэм фыхэсыхьыху. Си хъыджэбзыр Мейкъупэ щоджэри, псэлъэн щIидзакIэщ фи къудамэмкIэ, уеблэмэ уэрэдхэр жеIэ», - жиIащ Люсанэ.
ЗэIущIэхэм я зым ныбжьыщIэхэр гупитIу щагуэшащ. Зы гупыр мывэ сурэтыщI Даур Аслъэн и лъэщапIэм щыIащ. Абыхэм ятIэм хьэпшып къыхащIыкIыу зрагъэсэху, адрей гупыр Тхьэпщокъуэ Альберт зи унафэщI, республикэм и шыгъэжапIэм щыIэ «Шу Хасэм» щыхьэщIащ. Япэрейхэм хьэкъущыкъу зэращIым теухуа репортаж ягъэхьэзырыну къалэн щащIат, адрейхэр шу хуэIухуэщIэхэмрэ адыгэшымрэ трагъэпсэлъыхьащ. Журналист ныбжьыщIэхэм кIэпхын яIулъу ятIэ хьэкъущыкъухэр ягъэжынуи, шым тесынуи, шабзэ ягъэуэнуи Iэмал ягъуэтащ. Дэтхэнэ зыри илъагъум и лъэпкъыбзэмкIэ топсэлъыхьыж, телерепортаж егъэхьэзыр, упщIэ щхьэпэхэр зэхилъхьэфу зрегъасэ.
«Дэ IэщIагъэр едгъэцIыхуу аращ ныбжьыщIэхэм, - жеIэ Светланэ. – ДяпэкIэ абыхэм езыхэм ягъэхьэзыра материалхэр къытхуагъэхьу, хъыбарытх ныбжьыщIэхэм я гуп зэдгъэпэщыну ди мурадщ».
Журналистыр анэдэлъхубзэми хуэIэзэу щытын хуейкъэ? Аращ ныбжьыщIэхэр «Адыгэ хабзэ» зыфIаща гъэмахуэ лагерым щIашар. Адыгэбзэр зэрадж псалъалъэхэр зыгъэхьэзыр IуэхущIапIэхэри зрагъэлъэгъуащ абыхэм. КIэрашэм и цIэр зезыхьэ, Адыгейм гуманитар къэхутэныгъэхэмкIэ и институтым и лэжьакIуэхэм «Руфабгъуэ» щIыпIэм щызэхаша, бзэмкIэ дауэдапщэм и фIыгъэкIэ, сабийхэм я хэкупсэ гурыщIэхэри нэхъ къэхъеящ, цIыху цIэрыIуэхэр зрагъэцIыхуащ.
ЩэкIуэгъуэм и 9-м Адыгей республикэм и телевиденэм иригъэкIуэкIащ «Вечность» цIэмкIэ къацIыхуж» зыфIаща дауэдапщэр. «Лъэпкъ журналистикэм и еджапIэ» проектым хэт ныбжьыщIэхэр абы тележурналистхэм ябгъурыту хэтащ.
Телевиденэм щекIуэкI лэжьыгъэ сабийхэр хэзыгъэгъуазэр Адыгейм и ГТРК-м и журналист ГъукIэлI Сусаннэщ. Ацумыжь Iэдэм ахэр блогер IэщIагъэм ирегъасэ. НыбжьыщIэхэм иджыри къапэщылъщ ХьэщIэмыз Сусаннэ я гъусэу, радиожурналистикэм хэгъуэзэну. Иужьрей зэIущIэм журналист ныбжьыщIэхэм Ансокъуэ Иринэ и гъусэу Мейкъуапэ зыщаплъыхьащ. ЗекIуэзешэ (экскурсовод) IэIщагъэм хуеджэжа «Адыгэ макъым» и журналистым адыгэбзэкIэ экскурсиехэр ирегъэкIуэкI.
ЩIалэгъуалэм зэчий зыбгъэдэлъхэр къахэшын, журналист мыхъупэми, къызыхуигъэщIа IэщIагъэр нэхъ тыншу къегъэгъуэтын мурад дахэрщ зытещIыхьар мы проектыр. Ар къызэрырахьэжьэрэ, Адыгейм и журналистхэр гузэвэжыркъым, езыхэр тIысыжмэ, я пIэ къиувэн щIэблэ къащIэмыхъуэнкIэ.
