Жылагъуэ

ЛIыхъужьхэм я дамыгъэхэр яретыж

Дзэ операцэ щхьэхуэ екIуэкIым хэкIуэда зауэлIхэм я къэрал ­дамыгъэхэр я Iыхьлыхэм Къэбэрдей-Балъкъэрым и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек яритыжащ.

Мурадхэри, плъапIэхэри, хъуэпсапIэхэри

КъБР-р мы гъэм илъэси 100 зэрырикъур КIуэкIуэ Казбек цIыхубэм ягу къигъэкIыжащ. 

Уз зэрыцIалэхэм защыфхъумэ

ЦIыху куэд зыгъэсымаджэхэм щыщщ кIэтIий уз зэрыцIалэхэр. Псалъэм папщIэ, абы хохьэ ныбажэмыжакъуэр, сальмонеллезыр, нэгъуэщIхэри. А узыфэ зэрыцIалэхэр къезыхьэкI микробыр цIыхум и Iэпкълъэпкъым зэрыхыхьэр и жьэмкIэщ икIи абы кIэтIий гъумыр е псыгъуэр «тIысыпIэ ещI» икIи а микробхэр тыншу пхуэгъэкIуэдыркъым. А узыфэхэр къыщоуалIэкIэ уи щхьэр уназэу, уи къэжьын къакIуэу, уи ныбэр узу, уи температурэр дэкIуейуэ мэхъу.

МэжэщIэлIагъэм дыкъызэрелар

(Си гъащIэм щыщ теплъэгъуэ)
Ди адэр, пцIы къытралъхьэри илъэсипщIкIэ ягъэтIысат. Ди анэм и закъуэ бынитху дипIын хуейуэ дыкъыхуэнат. Зэманыр гугъут, цIыхухэм я ныбэ изу шхэну Iэмал яIэтэкъым. Къэралым игъэува налогри ятын хуейуэ къыпаубыдырти, я щхьэр здахьынур ямыщIэжу къэнат. Губгъуэ лэжьыгъэ хьэлъэр зэрыщыту зи фэ дэкIыр цIыхубзхэрат. Дыгъэр къыщIэмыкI щIыкIэ дэкIхэрти, пшапэр зэхэуауэт я унэ щекIуэлIэжыр.

Гудзакъэ зиIа еджагъэшхуэ

КъБКъУ-м и химико-биологие факультетым и япэ декану щыта, химиер IэщIагъэу къыхэзыха щIэблэ куэдым гъуэгугъэлъагъуэ, унэтIакIуэ яхуэхъуа Бузд Къэралбий Аслъэнбэч и къуэр лъэпкъ щIэныгъэм и зыужьыныгъэм хэлъхьэныгъэ ин хуэзыщIа ди лъахэгъухэм ящыщ. КъигъэщIа илъэс 90-м ящыщу 65-м щIигъур Буздым тыхь хуищIащ егъэджэныгъэ-гъэсэныгъэ, щIэныгъэ-къэхутэныгъэ лэжьыгъэм. НэхъыжьыфIыр псэуащ, иригъэджауэ щытахэм, зыцIыхуа, зыдэлэжьа куэдым щапхъэ нэс яхуэхъуу.

ЩIэныгъэлI щыпкъэ

Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетыр илъэс 90 ирокъу

ХьэмкIутIей гущэм ирапIыкIт

Адыгэхэм я фIэщ хъурт сабий къалъхуагъащIэм и напэм бынжэлъ щахуэмэ, ар дахэу, нэкIущхьэплъу къэтэджыну. ИкIи фызгъалъхуэм мэгъу мыхьэнэ зиIэ псалъэ: «Хулъэ, лъынэ, кIадэ, дащхьэ, хущхьэ хуэдэу убагъуэ, лъынэ хуэдэу удахэ», – жиIэурэ сабийм и нэкIущхьитIми бынжэлъ щихуэрт.

Зи гъащIэ гъуэгуанэр гъэщIэгъуэн икIи купщIафIэ

Журналист, публицист цIэрыIуэ Мэшыкъуэ Тэзэл Инал и къуэм нобэ и ныбжьыр илъэс 80 ирокъу. Абы Ломоносовым и цIэр зэрихьэу Москва дэт къэрал университетыр 1966 гъэм, абы и аспирантурэр 1973 гъэм къиухащ. Тхыдэ щIэныгъэхэмкIэ кандидатщ. 1975 - 1979 гъэхэм ар Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Министрхэм я Советым и Аппаратым, 1979 - 1991 гъэхэм КПСС-м и Къэбэрдей-Балъкъэр обкомым щылэжьащ.

ХадэхэкIыр кърахьэлIэж

         Къэбэрдей - Балъкъэрым и консерв заводхэм я гъэмахуэ лэжьыгъэр сыт щыгъуи зэраублэр джэш щхъуантIэрщ. Мы Iуэхум япэу пэрыхьащ Тэрч, Аруан щIыналъэхэм я заводхэр.

         Бахъсэн щIыналъэм и мэкъумэш IуэхущIапIэхэми мы илъэсым  джэш щхъуантIэу гектар 500 - нэс  хасащ. Абы и Iухыжыным ноби пэрытщ. Районым мэкъумэш хозяйствэмкIэ и Управленэм дызэрыщигъэгъуэзамкIэ, зы гектарым хуэзэу тонни 5 - м  щIигъу къытрах. ЗэрыхуагъэфащэмкIэ, 2022 гъэм ар тонн 2645 - м нэсынущ. Комбайным къихыр занщIэу консерв заводхэм ирагъашэ.

ПщIыхьэпIэ

ЩIакIуэ фIыцIэшхуэр къыстепIарэ зызгъэмызыжу мащэ Iуфэм сыIулъщ. Хьэдрыхэ бжьэпэ жыхуаIэр мырауэ къыщIэкIынщ, жызоIэ сигукIэ. ЛIэнми лIыгъэ хэлъщ, – мо зэ дыкъызыхэкIауэ жыхуаIэ щIы фIыцIэжьым и куэщIым анэ кIэдахъуэу сралъхьэжамэ, си псэ тIэкIум «уэху» жиIэжынт, дуней гугъуехьыр сщхьэщыужынти, жэнэтым сыкъихутэнт, сымылажьэрэ сымыпщIантIэу, сызэгупсысын гуныкъуэгъуэ симыIэу.

Страницы

Подписка на RSS - Жылагъуэ