Жылагъуэ

Къэбэрдей-Балъкъэрым ЕгъэджэныгъэмкIэ, щIэныгъэмрэ щIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ и министерствэм ЕгъэджакIуэхэм я IэщIагъэмрэ щIэныгъэмрэ щыхагъахъуэ и центрым иджыблагъэ къыщызэрагъэпэщащ курыт щIэныгъэ щызрагъэгъуэт IуэхущIапIэхэм я унафэщI ныбжьыщIэхэм папщIэ щIыналъэ проектыщIэ.

Гъатхэ губгъуэ лэжьыгъэхэр щокIуэкI республикэм и щIыналъэхэм. Псалъэм папщIэ, Шэрэдж щIыналъэм гъавэ щIэным щыхуагъэхьэзыр щIы гектар 3140-рэ. МэкъумэшыщIэхэр ирикъуу къызэгъэпэщащ жылапхъэхэмкIэ, къэкIыгъэхэр зэрахъумэ хущхъуэхэмкIэ, щIым зэрелэжьыну техникэри къызыхуэтыншэщ.
Гъатхасэ къэкIыгъэхэр трасэнущ щIы гектар 3140-м. Абы щыщу нартыхум къылъосыр гектар 2010-рэ, сэхураным – 200, кIэртIофым – 500, Iэщым ирагъэшхыну нартыхум – 430-рэ.
Бжьыхьэсэми мы зэманым йолэжь. Гуэдзыр щокI щIы гектар 650-м, былымкъэбыстэр – гектар 300-м, хьэр – гектар 250-м.

Туризмэм и XXVIII Дуней-псо гъэлъэгъуэныгъэр (MITT-2022) мы махуэхэм ­щокIуэкI «Крокус Экспо»-м. Абы хэтщ Урысейм и щIыналъэ 60-м щIигъум я лIы­кIуэхэр. Хамэ къэралхэм ящыщу гъэлъэгъуэныгъэм ущыхуэзэнущ Азербайджа­ным, Армением, Белоруссием, Венесуэлэм, Мысы­рым, Индием, Къэзахъс­таным, Къыргъызым, Китайм, Таджикистаным, Таи­ландым, Тыркум, Узбекистаным, Филиппинхэм я плIанэпэхэм.

Ди планетэм тет къэралхэм я нэхъыбэм гъатхэпэм и 20 - 21-хэм «ЩIым и махуэ» зи фIэщыгъэ Iуэхугъуэхэр щрагъэкIуэкI. КъимыдэкIэри, абдежращ дыгъэм и нэхури жэщым и кIыфIри, я кIыхьагъ­­кIэ, зэхуэдэ щыхъур. Къы­зэралъытэмкIэ, а лъэхъэнэ кIэщIым къриубыдэу щIыуэ­псым и щытыкIэм зехъуэж.

Дыкъэзыухъуреихь щIыуэпсым и щытыкIэ зэхуэ­мыдэхэмрэ абыхэм яIэ плъыфэ зэмыщхьхэмрэ игу ириубыдэурэ, дунейм и зэхэлъыкIэм нэхъ куууэ хищIыкI ­хъууэрэ, цIыхум бгъэдэлъ щIэныгъэм зиузэщIащ лIэщIы­гъуэкIэрэ. Нэхъыбэу абы гулъытэ зыхуищIыр къэхъу­къащIэхэрат. Дунейм тет лъэпкъ нэхъыжь дыдэхэм ящыщ адыгэхэм я гъащIэр мэкъумэш щIэным, Iэщ зехуэным теу­хуауэ щытти, абыхэм ехьэлIа Iуэхугъуэ псоми зрагъэу­жьырт. Ар IупщIу щынэрылъагъущ ижь-ижьыж лъандэрэ адыгэхэм къыддекIуэкI хабзэхэмрэ зетхьэ лъэпкъ хьэ­лымрэ. Абыхэм хеубыдэ ди махуэрыбжэри.

Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-­Балъкъэр къэрал университетым и утым деж ­дыгъуасэ щекIуэкIащ «Крымская весна» пэкIу-концертыр, Урысейм Кърым Республикэр къы­зэрыхыхьэжрэ илъэсий зэрыхъум ­теухуауэ.

КъБР-м узыншагъэр хъумэнымкIэ и министр Къалэбатэ ­Рустам Шэрэдж район администрацэм и унафэщI Кульбаев Алан и гъусэу къипщытащ «Узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэм цIыхухэм япэ дэIэпыкъуныгъэ щагъуэт и IуэхущIапIэхэр къэгъэщIэрэщIэжын» проектым ипкъ иткIэ щIыналъэм щрагъэкIуэкI лэжьыгъэхэр здынэсар.

Зи еджапIэ кIуэгъуэ мыхъуа цIыкIухэр зыщIэс IуэхущIапIэхэм тхылъ зэкIуэцIыкIхэр, лэпбуккIэ зэджэхэр, щIынымкIэ зэхьэзэхуэ гъэщIэгъуэнхэр щокIуэкI, Бахъсэн щIыналъэр къызэрызэрагъэпэщрэ илъэси 100 щрикъум ирагъэхьэлIауэ.

УФ-м и Лъэпкъ гвардием и къудамэу КъБР-м щыIэм дзэ къулыкъур щезыхьэкIхэм даIыгъащ «И гъащIэр ихъумэнымкIэ дэIэпыкъу!» акцэр икIи лъы ятащ абы хуэныкъуэхэм папщIэ.

Хьэрычэт цIыкIумрэ ику итымрэ  зегъэужьыным теухуауэ щыIэ лъэпкъ проектым и сэбэпкIэ, Къэбэрдей-Балъкъэрым мэкъумэшым тригъэкIуэдэнущ сом мелуан 54-рэ.