ДУНЕЙМ ЩЫХЪЫБАРХЭР

Тонн ныкъуэ зи хьэлъагъ бомбэ

Германием и Ганновер къалэм щыпсэухэм ящыщу цIыху мин 15 къыдагъэIэпхъукIын хуей хъуащ иджыблагъэ. А щIыпIэм ухуэныгъэ щрагъэкIуэкIыу щIыр къыщатIым ухуакIуэхэм къагъуэтащ ЕтIуанэ дунейпсо зауэм и зэманым къагъэсэбэпу щыта бомбэхэм хуэдэ зы. Абы тонн ныкъуэ и хьэлъагът.

Къэхъуам и хъыбар ухуакIуэхэм ирагъэщIащ къалэ администрацэмрэ полицэмрэ икIи иужьрейхэм унафэ ящIащ а щIыпIэм цIыхухэр икIэщIыпIэкIэ кърагъэпхъукIын хуейуэ. Сыхьэт бжыгъэм къриубыдэу абы кърашащ цIыху мин 15 - ухуэныгъэр щрагъэкIуэкI щIыпIэм пэмыжыжьэу щыт псэупIэхэм, курыт еджапIитIым, хьэщIэщым, зи ныбжь хэкIуэтахэр щапIыж унэм щIэсхэр. А щIыпIэм метром и мафIэгухэм я лэжьыгъэри щызэпагъэун хуей хъуащ.
Апхуэдиз зи хьэлъагъ бомбэр къауэмэ, метр щищкIэ пэжыжьэу щыт ухуэныгъэхэми зэранышхуэ хуэхъуфынущ, абы и пкъым щыщ къутахуэхэр километр минрэ ныкъуэм нэскIэ зэрызэбгрипхъыфын лъэщагъ иIэщ. Аращ къэхъукъащIэ къызэрымыкIуэхэр зи нэIэ щIэт IэщIагъэлIхэм цIыхухэр а щIыпIэм пэIэщIэ ящIыныр нэхъ тэмэму къыщIалъытар.
ЛагъымхэмкIэ IэщIагъэлIхэр я лэжьыгъэм иужь ихьэри, шынагъуэ къимышэн хуэдэу, бомбэр зэпкърахын яхузэфIэкIащ.
Дзэ IэщIагъэлIхэм зэрыжаIэмкIэ, ЕтIуанэ дунейпсо зауэм и кIэм, фашистыдзэхэр ирагъэкIуэтурэ я къэралым зыщахъумэжын хуейуэ щрагъэзам, советыдзэхэм Германием и щIыналъэм бомбэу мелуанитIым щIигъу щрадзыхащ. Абыхэм я процент 20 хуэдизыр къэмыуауэ щIым иджыри хэлъщ.
«Ди къэралым лагъымхэр мазитI-щы якукIэрэ къыщагъуэт - унэ яухуэнум и лъабжьэр зыхуэзэ щIыр къыщратIыкIкIэ е гъуэгущIэ щыпхашкIэ. Абы цIыхухэри есэжа хуэдэу щытщ, ауэ фокIадэм и 2-м къагъуэтар икъукIэ инти, цIыхухэм я шынагъуэншагъэр къызэдгъэпэщын папщIэ ахэр щIыпIэм идмыгъэIэпхъукIыу хъуакъым», - щыжаIащ къалэ администрацэм.

Ди сабийхэм
щIэныгъэфI ягъуэтрэ?

Къэралым гъэ еджэгъуэщIэм щыщIидзэжащ – хэти зэса еджапIэм кIуэжащ, хэти нэхъыфIу къалъытэм екIуэлIащ.

Дызэрыщыгъуазэщи, я щIэблэм щIэныгъэ щрагъэгъуэтыну еджапIэр къыхэхыным адэ-анэхэр мымащIэрэ гугъу дохь. Псом хуэмыдэу куэдрэ мэчэнджащэ зи сабийр япэ классым зыгъакIуэхэр. Абы и щхьэусыгъуэр гурыIуэгъуэщ - школ нэхъыфIыр, егъэджакIуэфIхэр здэщыIэр сыткIэ пщIэн, уи сабийр зыщIыпIи щемыджамэ?
ЦIыхухэм я Iуэху еплъыкIэхэр зыдж Урысейпсо центрым иджыблагъэ иригъэкIуэкIа къэхутэныгъэхэм къызэрагъэлъэгъуамкIэ, адэ-анэхэм я нэхъыбапIэр (процент 78-р) арэзы тохъуэ урысей школхэм щыIэ егъэджакIуэхэм я лэжьэкIэм. ЗэупщIахэм я процент 16-м къалъытащ егъэджакIуэхэм я лэжьыгъэм хуэфэщэн щIэныгъэ, Iэзагъэ ябгъэдэмылъу.
Зэрыщыту къапщтэмэ, адэ-анэхэм я процент 51-м иужьрей илъэс 15-м къриубыдэу еджапIэхэм щыIэ щытыкIэр екIэкIуауэ къалъытэ. «Сабийхэм предмет псомкIи щIэныгъэфI ягъэгъуэтыным, я къэухьым зегъэужьыным къыдэкIуэу, егъэджакIуэхэм я къалэнщ ныбжьыщIэр гъащIэм хэзэгъэн папщIэ къигъэсэбэпыну Iэмалхэми хуагъэIущыну, дэтхэнэ зыми бгъэдэлъ зэчийр къызыкъуахынымкIэ щIэгъэкъуэн яхуэхъуну», - жаIэ щIэупщIэныгъэм хэта адэ-анэхэм. Пэжщ, сабийм щIэныгъэфI етыным телэжьэн хуейр школыращ, ауэ езыхэм я къалэнхэри егъэджакIуэхэм я пщэ мымащIэрэ зэрыдалъхьэмкIэ зызыумысыжахэри яхэтщ адэ-анэхэм.

Нобэ

Тхэквондом и дунейпсо махуэщ
Урысейм и ядернэ шынагъуэншагъэр къызэгъэпэщынымкIэ IэщIагъэлIым и махуэщ
Армением щагъэлъапIэ къегъэлакIуэм и махуэр

Молдовэ Республикэм и таможеннэ къулыкъум и лэжьакIуэм и махуэщ
1781 гъэм США-м и Калифорние штатым и Лос-Анджелес къалэр иджыпсту здэщыт щIыпIэр псэупIэ ящIауэ щытащ испан цIыху 44-м. 1850 гъэм абы къалэ статусыр игъуэтащ, иджыпсту цIыху мелуаниплIым нэблагъэ дэсщ.
1799 гъэм Урысей империем къыщызэрагъэпэщащ къалэ унафэхэр зыIэщIэлъыну IуэхущIапIэхэр.
1888 гъэм Истман Джордж «Кодак» дамыгъэмрэ плёнкэ зэрыплъхьэ хъу сурэттехымрэ я патент къратащ.
1942 гъэм «Красноармейская правда» газетым къытехуащ Твардовский Александр и «Василий Теркин» поэмэщIэм щыщ Iыхьэхэр.
1945 гъэм СССР-м и Совет Нэхъыщхьэм и Президиумым и унафэкIэ зэбграгъэкIыжащ ЗыхъумэжыныгъэмкIэ Къэрал Комитетыр. Ар Хэку зауэшхуэм и лъэхъэнэм къызэрагъэпэщат, СССР-м сыт и лъэныкъуэкIи унафэ щищIын къалэныр и пщэ дэлъу. Абы и Iэтащхьэт Сталин Иосиф.
1957 гъэм цIыху къызэрырашэкI «Ту-104А» кхъухьлъатэ лIэужьыгъуэщIэр япэу уэгум ихьащ, Москва - Нью-Йорк гъуэгуанэм тету.
1959 гъэм дунейм щыяпэу США-м и тыкуэнхэм къыщIалъхьащ цIыхубз колготкэхэр.
1975 гъэм «Сыт? Дэнэ? Дапщэщ?» телевизионнэ клубым и япэ нэтыныр къагъэлъэгъуащ.
1987 гъэм Москва щызэфIэкIащ Германием щыщ Руст Матиас и судыр. Ди къэрал гъунапкъэр кхъухьлъатэкIэ къызэпиупщIу Москва деж къыщетIысэха щIалэм илъэсиплIкIэ жылагъуэ лэжьыгъэхэр иригъэкIуэкIыну тралъхьат. Зы илъэс дэкIри, ар хуит къащIыжауэ щытащ.
1991 гъэм Свердловск къалэм нэхъ пасэм зэрихьэу щыта Екатеринбург цIэр фIащыжащ.
1991 гъэм КПСС-м и мылъкуу Армением щыIэр къэралым ейуэ къалъытащ.
1997 гъэм Москва щыщIидзащ УФ-м и къалащхьэр илъэс 850-рэ зэрырикъум теухуа гуфIэгъуэ дауэдапщэхэм. Ахэр махуиплIкIэ екIуэкIат.
1998 гъэм «Google» компаниер къызэрагъэпэщащ.
1999 гъэм Буйнакск къалэм (Дагъыстэн) щалэжьа терактым и зэранкIэ къатитхуу зэтет унэр къэуащ. Абы щыгъуэ цIыху 58-рэ хэкIуэдауэ щытащ.
1666 гъэм къалъхуащ адыгэпщ, Урысейм и дзэ, къэрал къулыкъущIэу, Правительствэм и унафэщIу щыта Черкасский Яков (Урыскъан).
1874 гъэм къалъхуащ совет хирург Iэзэ, академик, УФ-м щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ цIэр, Сталиным и цIэр зезыхьэ саугъэтыр зыхуагъэфэща Вишневский Александр.
1917 гъэм къалъхуащ Совет Союзым и ЛIыхъужь Нэхей Даут.
1927 гъэм къалъхуащ шэрджэс еджагъэшхуэ, тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор Нэпсо Долэт.
1929 гъэм къалъхуащ Урысейм и цIыхубэ артисткэ, СССР-м и Къэрал саугъэтыр зрата Ургант Нинэ.
1934 гъэм къалъхуащ уэрэджыIакIуэ, УФ-м и цIыхубэ артист Хиль Эдуард.
1952 гъэм къалъхуащ урысей актрисэ, УФ-м и цIыхубэ артисткэ Глушенкэ Евгение.
1952 гъэм къалъхуащ Индием щыщ актёр цIэрыIуэ, режиссёр Капур Риши.
1967 гъэм къалъхуащ журналист, публицист, «Адыгэ псалъэ» газетым и корреспондент Чэрим Марианнэ.

Дунейм и щытыкIэнур

   «pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 26 - 28-рэ, жэщым градус 14 - 15 щыхъунущ.

Лъэпкъ Iущыгъэ:
Бэр зэщIэхъаемэ, щIыр къагъэхъей.
.

Зыгъэхьэзырар ЖЬЭКIЭМЫХЪУ Маринэщ
Поделиться:

Читать также:

11.09.2019 - 08:17 Дунейм щыхъыбархэр
20.03.2019 - 08:10 Дунейм щыхъыбархэр
22.11.2019 - 08:10 Мэрем пшыхь
26.06.2019 - 08:17 Дунейм щыхъыбархэр
14.12.2018 - 08:07 Нобэ