Щэнхабзэ

ЩоджэнцIыкIу Iэдэм и тхыгъэхэм я пщIэмрэ я мыхьэнэмрэ зэи кIащхъэ щыхъунукъым ди литературэм. Апхуэдэуи лъэпкъ щэнхабзэм и тхыдэм ар къыхэнащ цIыхугъэшхуэ зыхэлъ лIы щыпкъэу. ЩоджэнцIыкIум и дуней тетыкIам, ар цIыху гъэщIэгъуэну зэрыщытам теухуащ философие щIэныгъэхэмкIэ доктор, КъБР-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Эфендиев Сэлихь и тхыгъэр.

«Дуней нэху», «Дуней дахэ», «Дунеишхуэ» - сыту плъыфэ куэд щIыдгъурэ ди нэхэр къызэтетхыху дыкъыщыхутэ гъащIэ Iыхьэм. А псалъэ дыдэхэмкIэ фIыуэ тлъагъу цIыхухэр догъэщIэращIэ, дунеймрэ абы и теплъэмрэ яхуэдгъадэу. Нобэ дызытепсэлъыхьыну бзылъхугъэм псэуныгъэм и IэфIыр зэрызыхищIар нэгъуэщI гъуэгукIэщ.

ЦIыхухэр зэрызэмыщхьым дэтхэнэ зыми гъащIэм япэ щригъэщыр къыхрегъэх. Бын зи куэдым мылъкур фIэнэхъапэщ, мылъку зи куэдым абы пщIэ къыхущIэкIыну хуейщ. Зэщхь дызыщIыр псори дызэрыпсэумрэ дызэрылIэжынумрэщ. 
«ЦIыхухэр лIэужьыгъуищу зэхедз: губзыгъэхэр, ныкъуэделэхэр, делэ дыдэхэр. Губзыгъэм и къарур дунеягъэми ахърэтми ятрегъэкIуадэ. Ныкъуэделэр е дунеягъэм, е ахърэтым фIэкIа телажьэркъым. Делэ дыдэм а тIури къыфIэмыIуэхуу, и щхьэр трегъэу» - мы жыIэгъуэ цIэрыIуэр щыпщыгъупщэ махуэ къыпхуимыхуэмэ, нэхъыфIщ. 

«И гуэныхь Тхьэм къыхуигъэгъу» фIэкIа хужумыIэми, дунейм ехыжам псэум и тхьлъэIур хуэщхьэпэу жаIэ. Абы узэрыхуэлъэIуэну псалъэхэр зэманым къыпхыкIауэ щыщытым деж, и къарури нэхъ инщ.

Алыхьу си Тхьэ! Узэрызакъуэм, уи ЛIыкIуэ Мухьэмэду щэлатымрэ сэламымрэ зэхам къихьа щIэныгъэр зэрыпэжым щыхьэт техъуарэ муслъымэн диным иту дунейм ехыжа псоми, цIыхухъухэми цIыхубзхэми, я гуэныхьхэр къахуэгъэгъу.

Алыхьу си Тхьэ! КъухьэпIэр КъуэкIыпIэм зэрыпэIэщIэм хуэдэу, щIы ахэр я щыуагъэхэм япэIэщIэ.

КъБР-м и Лъэпкъ музейм що­кIуэкI республикэм и сурэтыщIхэм я Iэдакъэ­щIэкI­хэр щызэхуэхьэса «Легенды осени» гъэлъэгъуэныгъэр. 

КъБР-м и Лъэпкъ музейм, Вовчок Маркэ и цIэр зезыхьэм, и къудамэ унэ-музейм гъэм и сыт хуэдэ зэманми цIыхушхуэ щызэблокI. 

УсакIуэ Гъубжокъуэ Лиуан ящыщщ зи къалэмыпэм усэ купщIафIэ куэд къыщIэкIахэм. Дауи, абыхэм гу лъамытэу къэнакъым ди композиторхэми. «Уи цIэр Мадинэ, хьэмэ Маринэ» уэрэд цIэрыIуэр къызэрыунэхуам журналист КIунтIыщ-ХьэпцIэ Аннэ и гугъу къыщытхуещI «Зы уэрэдым и хъыбар» теленэтыным:

Къэбэрдей-Балъкъэрым и киноиндустрием щытыкIитI иIэу къыхэбгъэщ хъунущ: зы лъэныкъуэкIэ, ди щIыналъэм фильм куэд щытрахауэ тхыдэ къулей къыдокIуэкI, адреймкIэ - республикэм езыми къыдигъэкIхэм иджыпсту жыджэру иужь щитщ. ШыщхьэуIум и 27-р Урысей кином и махуэу зэрыщытырщ мы Iуэхум дыщIытепсэлъыхьыр. 

ШэджыхьэщIэ Хьэмыщэ и къалэмыпэ къыщIэкIащ лъэпкъ тхылъеджэхэр дихьэхыу зыщIэджыкI повестхэр, романхэр. Ахэр ди лъэпкъ прозэм и фIыпIэм хабжэ. Хьэмыщэ къызэралъытэу щытар прозаик, драматург къудейтэкъым, атIэ ар икIи лирик нэсу, усакIуэ-уэрэдусу щытащ. Абы и литературэ творчествэм теухуащ Жылэтеж Сэлэдин и тхыгъэр.
«ТхакIуэм и гъащIэм, абы и творчествэм утетхыхьыну мурад щыпщIкIэ, Iэмал имыIэу уогупсыс: сыт хищIыхьа абы, сыткIэ къыхэува лъэпкъ литературэм? Тхэн зэрыщIидзэрэ и къалэмыпэ къыщIэкIахэм я нэхъыфIыр дэтхэнэра, дауи къыщыхъуа ар тхылъеджэм?