Нэхъри ирагъэфIакIуэ

2025 гъэм и мазибгъум къриубыдэу «ГъащIэм хуэщIа инфраструктурэ» лъэпкъ пэхуэщIэм къыщыгъэлъэгъуа Iуэхугъуэхэр Къэбэрдей-Балъкъэрым зэрыщагъэзэщIам кърикIуахэм иджыблагъэ щыхэплъэжащ КъБР-м Ухуэныгъэмрэ псэупIэ-коммунальнэ хозяйствэмкIэ  и министерствэм.

Дызэрыт илъэсым лъэпкъ пэхуэщIэм ипкъ иткIэ псори зэхэту километр 56-рэ хъу гъуэгу 18 щыIэ мардэхэм кърагъэтIэсэнущ. Абыхэм ехьэлIауэ яубзыхуа лэжьыгъэхэм я процент 97,6-р нобэкIэ зэфIагъэкIащ. ЖыпIэнурамэ, псори зэхэту метр зэбгъузэнатIэ мин 463-м щIигъум асфальтыщIэ тралъхьащ, объект 13 лажьэу яутIыпщащ. Лэжьыгъэу хъуар ирагъэкIуэкI яубзыхуа пIалъэхэм тету, абыхэм ехьэлIа технологие мардэхэмрэ гъуэгум щызекIуэхэм я шынагъуэншагъэр къызэгъэпэщынымкIэ щыIэ Iэмалхэмрэ къагъэсэбэпу.

Иджыпсту ирагъэкIуэкI лэжьыгъэхэм хыхьэу гулъытэ нэхъыбэ зыхуащIыр Шэджэм ЕтIуанэмрэ Булунгурэ  зэпызыщIэ, километр 25-рэ зи кIыхьагъ автомобиль гъуэгур къызыхуэтыншэу зэгъэпэщыжынырщ. Сыту жыпIэмэ, абы зэпещIэ Шэджэм псыкъелъэхэр, «Флай Шэджэм» бгы паркыр, Эльтюбю, Булунгу бгырыс жылэхэр. НобэкIэ а щIыпIэм лъэмыжхэр щытралъхьащ, щIэгъэкъуэнхэр хуащIащ, бгы джабэнэкIур кърагъэбыдэкIащ. Лэжьыгъэхэр къанэ щымыIэу зэфIагъэкIынущ 2026 гъэм къриубыдэу.

УФ-м щIыналъэ мыхьэнэ зиIэ и автомобиль гъуэгухэм хиубыдэ щIыпIиплIым, псори зэхэту километр 24-рэ зи кIыхьагъым, нобэ йолэжь. Псалъэм папщIэ, Новопавловск, Прохладнэ, Мэздэгу къалэхэр зэпызыщIэ, псори зэхэту километри 6,5-рэ хъу гъуэгур зыхуей хуагъэзащ. Ди щIыналъэр Ставрополь крайм транспорткIэ пызыщIэ, мыхьэнэшхуэ зиIэ гъуэгухэм хохьэ ар.

Май районым зыхуей щыхуагъэзащ Александровскэ, Уэзрэдж жылэхэр, Налшыкрэ Май къалэхэмрэ (Октябрьскэ къуажэм деж къыщыщIэдзауэ Прохладнэ къалэмрэ Елъхъуэтрэ зэпызыщIэ трассэм хыхьэжу) я зэхуаку дэлъ автомобиль гъуэгухэр.

Тэрч щIыналъэм автомобиль гъуэгуищ къызыхуэтыншэу щызэрагъэпэщыжащ. Абы хохьэ Дей къуажэм ЩауэцIыкIум и цIэр зезыхьэ уэрамыр, Деймрэ Курп Ищхъэрэмрэ я автомобиль гъуэгур, Осетие Ищхъэрэ – Аланием и гъунапкъэм екIуалIэр. Апхуэдэуи, Курп Ищхъэрэмрэ Ипщэмрэ я гъуэгухэр.

Аруан районым псори зэхэту автомобиль гъуэгуу километр 14 мардэм хуагъэкIуэжащ. Ахэр Мэрзэхъурэ Шытхьэлэрэ, Шэрэдж Ищхъэрэ, Жэмтхьэлэ, Сукан-Су къуажэхэр зэпызыщIэхэрщ.

Шэджэм щIыналъэм и Каменкэ жылэм къыпекIуэкI гъуэгури зэIузэпэщ ящIащ. Абы и фIыгъэкIи, къуажэ кIуэцIым щызекIуэ транспортым и бжыгъэр нэхъ мащIэ хъуащ.

Iуащхьэмахуэ районым и Нейтринэ обсерваторием хуэкIуэ автомобиль гъуэгури (километр 1,5-рэ), къэрал мыхьэнэ зиIэр, зыхуей хуагъэзащ.

Лэскэн щIыналъэм щыщ Лэскэн Езанэ, Лэскэн Ипщэ, Ташлы-Тала жылэхэм, республикэм щынэхъ пхыдзахэм ящыщхэм,  я гъуэгухэм лэжьыгъэхэр иджыпсту щрагъэкIуэкI.

КъБР-м ЩIыналъэ гъуэгухэмкIэ и управленэм и унафэщI Бесчокъуэ Батырбий зэрыжиIамкIэ, мы гъэм лэжьыгъэм пэрыт IуэхущIапIэхэр зыхуагъэувыжа пIалъэхэм темыкIыу мыувыIэу мэлажьэ. КъБР-м Транспортымрэ гъуэгу хозяйствэмкIэ и министерствэм и нэIэ щIэт зэпытщ Iуэхухэр зэрекIуэкIымрэ абыхэм я фIагъыр зыхуэдэмрэ. «Дэ псоми ди къалэныр зыщ – гъуэгуфI шынагъуэншэхэр республикэм щыдухуэнырщ», - къыхигъэщащ абы.

«ГъащIэм хуэщIа инфраструктурэ» пэхуэщIэр Къэбэрдей-Балъкъэрым адэкIи щылэжьэнущ икIи абы къыщыгъэлъэгъуа псори хуэунэтIащ цIыхухэм я шынагъуэншагъэр къызэгъэпэщыным, турист инфраструктурэм зегъэужьыным, ди псэукIэр егъэфIэкIуэным.