КъБР-м и цIыхубэ тхакIуэ, кинорежиссёр, сценарист, продюсер, композитор, цIэрыIуэу щыта Къандур Мухьэдин и гъащIэм, лэжьыгъэм, лъэпкъым къыхуигъэна щIэиным теухуа лекцэхэр, мастер - классхэр, «Iэнэ хъурейхэр», пресс-конференцэхэр, тхакIуэ цIэрыIуэм и цIэкIэ екIуэкIа дунейпсо литературэ зэпеуэм щытекIуахэр щагъэфIэж пшыхь иджыблагъэ Сочэ щекIуэкIащ.
Адыгэ зэхыхьэ иным къеблэгъащ Сочэ къалэ и администрацэм и лэжьакIуэхэр, Урысейм, нэгъуэщI къэралхэм щыцIэрыIуэ тхакIуэ, усакIуэ лъэрызехьэхэр, Лондон къилъэтыкIыжа, Iуэхур зэхэзыша, Къандур Мухьэдин и щхьэгъусэ, тхакIуэ, усакIуэ, продюсер Бэлагъы Любэ, «Тхылъ зэIуха» дунейпсо литературэ зэпеуэм щытекIуахэр, абыхэм я лэжьыгъэхэр къэзыпщытахэр. Iуэхум хэлэжьыхьащ икIи фэеплъ пшыхьым и пщIэр хуабжьу къаIэтащ, зылI и быну зэкъуэувэу зэхуэсым къекIуэлIа Дунейпсо Адыгэ Хасэм и лIыкIуэхэри. Шапсыгъ Хасэм и тхьэмадэ КIэкIыхъу Мэжидрэ Бэлагъы Любэрэ а махуэхэм кърагъэблэгъащ ДАХ-м и президент Сэхъурокъуэ Хьэутий, Европэм щыIэ Кавказ Хасэхэм я федерацэм и тхьэмадэ Вэрокъуэ Зэтий, Адыгей Хасэм и тхьэмадэ ЛIымыщэкъуэ Рэмэзан, Шэрджэс Хасэм и тхьэмадэ Аслъэн Алий, Къэбэрдей Адыгэ Хасэм и тхьэмадэм и дэIэпыкъуэгъу Хъыжьрокъуэ Азэмэт сымэ, нэгъуэщIхэри.
Зэхыхьэм и япэ пшыхьым псалъэ гуапэкIэ хьэщIэ лъапIэхэм защыхуигъэзащ ДАХ-м и тхьэмадэ Сэхъурокъуэ Хьэутий. Абы жиIащ джылахъстэней щIыналъэм зи адэжьхэм я лъапсэр къыщежьэ ди лъэпкъэгъу лIы щыпкъэм гъащIэ купщIафIэ къызэригъэщIар, адыгэм и цIэр дуней псом зэрыщигъэIуар, абы и IэдакъэщIэкIхэр лъэпкъ литературэм и фIыпIэхэм ящыщу дяпэкIэ щIэблэм зэраджынур. Хьэутий фIыщIэ хуищIащ Мухьэдин и щхьэгъусэ Бэлагъы Любэ. Абы тхакIуэ зэчиифIэм и лэжьыгъэм къызэрыпищэм, езым и IэдакъэщIэкIхэм лъэпкъым дежкIэ иIэ мыхьэнэм тепсэлъыхьащ.
Филологие щIэныгъэхэмкIэ доктор, УФ-м гъуазджэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, УФ-м и ТхакIуэхэм я союзым хэт Бэлагъы Любэ къызэхуэсахэм я пащхьэ къыщыпсэлъащ лъэпкъ литературэр нэгъуэщIыбзэхэмкIэ зэдзэкIыным, урысыбзэм игъэзэгъэным нобэкIэ мыхьэнэуэ иIэм теухуауэ. Мухьэдин и лэжьыгъэм тепсэлъыхьащ Къандурым и ныбжьэгъуфIу щыта, абы и тхылъ куэд къыдэзыгъэкIа Котляров Виктор, хамэ къэрал щыпсэухэм я щхьэр лъагэу езыгъэлъагъужхэм Къандур Мухьэдин зэращыщыр жиIащ Европэм щыIэ Кавказ Хасэхэм я федерацэм и тхьэмадэ Вэрокъуэ Зэтий, абыхэм я псалъэм пащащ тхакIуэ цIэрыIуэ Кренев Павел, нэгъуэщIхэми.
КъыкIэлъыкIуэ махуэм Iуэхур щекIуэкIащ Лазаревскэм Лъэпкъ щэнхабзэмкIэ и центрым. Мы центрым дэтхэнэми езым и пэш щхьэхуэ иIэжу я лъэпкъ хъугъуэфIыгъуэхэр щахъумэ адыгэхэм, урысхэм, къэзакъхэм, алыджхэм, белорусхэм, украинхэм, ермэлыхэм. Дэтхэнэми гуапэу драгъэблэгъащ, я жьэгу дыдагъэплъащ, я лъэпкъ щхьэхуэныгъэхэм къытхутепсэлъыхьри, щэнхабзэ хъугъуэфIыгъуэхэр ди пащхьэ кърахьащ.
Ди лъэпкъэгъухэр, шапсыгъхэр къахолыдыкI а псоми. Нэхъапэм адыгэхэм къагъэсэбэпу щыта, гъуазджэм, щэнхабзэм ехьэлIа хьэпшыпхэр блынхэм фIэлъщ, я Iэнэр узэдащ, «Насып» ансаблым хэт щIалэхэр Iэзэу пшынэ, бэрэбан йоуэ, пхъэцIычыр къагъачэ, дзапэ макъамэр къраш, гурыфIыгъуэм узэщIиIэтэу.
Лъэпкъ щэнхабзэ хэщIапIэхэр къызэхакIухьа нэужь, Котляров Викторрэ Бэлагъы Любэрэ къызэхуэсахэр щагъэгъуэзащ Мухьэдин и литературэ, гъуазджэ, щэнхабзэ щIэиным икIи иджыблагъэ дунейм къытехьа, Мухьэдин къыщIидзэу Любэ нигъэсыжа «Династия: истоки и венец» тхылъыр утыку кърахьащ.
КъигъэщIа илъэс 85-м къриубыдэу Мухьэдин лэжьыгъэшхуэ зэрыригъэкIуэкIар, нэхъыщхьэращи, хамэ хэку къыщалъхуами, къызыхэкIа лъэпкъыр, абы и лъабжьэр къыщежьэ Хэкур зэи щымыгъупщэу зэрыпсэуар жиIащ Котляров Вмктор къыщыпсалъэм. Къандурым и IэдакъэщIэкI купщафIэхэм папщIэ дуней псом гулъытэ къыщыхуащIащ. Ар хагъэхьащ илъэс миным и цIыху нэхъ цIэрыIуэ дыдэу къалъытэ 500-м. «Хэкур егъэфIэкIуэным хуищIа хэлъхьэныгъэхэм папщIэ» дыщэ орден жорыр къратащ.
Зэхыхьэм щхьэхуэу щагъэлъэпIащ дунейпсо литературэ зэпеуэм щытекIуахэр. ТекIуахэр щагъэфIэж пшыхьыр къызэIуихащ ДАХ-м и тхьэмадэ Сэхъурокъуэ Хьэутий. Абы жиIащ ди лъэпкъэгъу тхакIуэ зэчиифIэм и IэдакъэщIэкIхэр адыгэ лъэпкъым и щIэин лъапIэхэм ящыщ зэрыхъуар. Хамэ хэку къыщалъхуами, и лъахэ имысыжами, и лъэпкъым хуэпэжу, хуэлажьэу, хуэпсэууэ дунейм зэрытетар. «Ар Алыхьыр зэфIэкI къызэрымыкIуэкIэ зыхуэупса цIыхут. И лъахэм пэжыжьэу къэхъуа пэтми, адыгэлIым хэлъын хуей хьэл псори хэлъу, лъэпкъ хабзэм тету псэуащ. Адыгэ щэнхабзэр хъумэным, зегъэужьыным триухуащ Мухьэдин и гъащIэр жыпIэмэ, ущыуэнукъым», - жиIащ Хьэутий.
Псалъэ гуапэкIэ къызэхуэсахэм захуигъэзащ Урысей тхакIуэхэм я зэгухьэныгъэм и правленэм и япэ секретарь Василенкэ Светланэ. Абы къыхигъэщащ зэпеуэр хуабжьу купщIафIэу зэрекIуэкIар, тхыгъэ гъэщIэгъуэн куэд къызэрагъэхьар, увыпIэ зыхуагъэфэщахэм нэмыщIи, ягу ирихьа тхыгъэхэр, Москва къыщыдэкI «Паровозъ», «Литературные знакомства» журналэм дяпэкIэ къызэрытрадзэнур.
- Мухьэдин и псэр гуфIэу къысщохъу мыпхуэдиз цIыху къыщызэхуэса махуэм, - жиIащ Бэлагъы Любэ псалъэ щратым. – Ар нэгъуэщI къэрал къыщалъхуа щхьэкIэ, сытым дежи гурэ псэкIэ и хэкужьым къыпыщIауэ щытащ, и лъэпкъ хъугъуэфIыгъуэхэр иIэту, нэхъыбэжкIэ зэригъэбэгъуэным иужь иту къекIуэкIащ. Сэ сыхуейщ абы и IэдакъэщIэкIхэр хэкурысхэм яджыну, лъэпкъ литературэмрэ щэнхабзэмрэ я Iыхьэ хъуну.
А махуэм утыку кърашащ зи щIэныгъэкIэ, зэчийкIэ къыхэжаныкIахэр. «Усыгъэ» унэтIыныгъэм щытекIуащ «Адыгэ псалъэ» газетым и лэжьакIуэ Гугъуэт Заремэ, етIуанэ увыпIэр хуагъэфэщащ Краснодар крайм и ТIуапсе районым хыхьэ Агуй-Шапсыгъ къуажэм щыщ, зи IэщIагъэкIэ хирург шапсыгъ щIалэ Iэлалэ Хьэсэн, ещанэ увыпIэр къихьащ Шэшэн Республикэм щыщ, адыгэхэм усэ зыбжанэ тезытхыхьа Юсупов Бислан.
«Прозэм» щытекIуар егъэджакIуэ, тхакIуэ, УФ-м егъэджэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и егъэджакIуэ Багъ Мэрьямщ, етIуанэ увыпIэр къихьащ егъэджакIуэ, юридическэ щIэныгъэмкIэ кандидат Щауэ Ибрэхьим, ещанэ увыпIэр зэдагуэшащ Адыгей къэрал университетым и юридическэ факультетым и егъэджакIуэ СтIащ Зэремэрэ «Черкес хэку» газетым и лэжьакIуэ Лыхь Тимуррэ.
«ЗэдзэкIыгъэ» унэтIыныгъэм япэ увыпIэр къыщихьащ «Адыгэ псалъэ» газетым и журналист НэщIэпыджэ Замирэ, етIуанэр - «Черкес хэку» газетым и лэжьакIуэ Чырбыж Иринэ, ещанэр – сурэтыщI Абыдэ Асият.
«Драматургием» пашэ щыхъуар тхакIуэ, журналист, «Адыгэ макъ» газетым и обозреватель Дербэ Тимурщ, «Публицистикэм» къыщыхэжаныкIар «Адыгэ псалъэ» газетым и журналист Къумахуэ Аслъэнщ. Адыгэ литературэм хуищIа хэлъхьэныгъэм папщIэ «ФыщIэ» дамыгъэр лъагъэсащ филологие щIэныгъэхэмкIэ доктор, тхакIуэ ХьэкIуащэ Мадинэ. Зэпеуэм и дипломант хъуащ КъБКъУ-м и юридическэ факультетым и етIуанэ курсым щеджэ ПщыукI Дисанэ, юрист, дзэ Iуэху хэхам щыIэ Умар Анзор, Хъумэрэ къуажэм Дыгъужь Къурмэн и цIэр зэрихьэу дэт курыт еджапIэм и 10-нэ классым щIэс Мыхьэмэт Аслъэн сымэ.
Зэпеуэм щытекIуахэм я IэдакъэщIэкIхэр щызэхуэхьэса тхылъ иджыблагъэ Котляровхэ Викторрэ Мариерэ я тхылътедзапIэм къыщыдагъэкIащ, «Свет искренности и доброты» тхылъымрэ ЩIыхь тхылъхэмрэ иратащ пашэныгъэ къэзыхьахэм. Зи гугъу тщIы тхылъым хуэдэ иратащ Сочэ къалэм и библиотекэу 48-м, Лазаревскэ районым ит курыт еджапIэхэм я тхылъхъумапIэхэм.
А пщыхьэщхьэм утыкур ягъэдэхащ Сочэ къалэм, Лазаревскэ районым и къэфакIуэхэмрэ уэрэджыIакIуэхэмрэ.
