КупщIафIэу щIыналъэхэм щагъэзащIэ

Урысей Федерацэм и Президентым къыхилъхьауэ щыта, 2019 - 2024 гъэхэм щегъэжьауэ къэралым щылэжьа пэхуэщIэхэм къыпащэу, 2025 гъэм и щIышылэм къыхалъхьа пэхуэщIэщIэхэр купщIафIэу къэралым и щIыналъэхэм щагъэзащIэ.

Къэбэрдей-Балъкъэрым и гугъу тщIымэ, 2025 гъэм республикэм щолажьэ щIыналъэ пэхуэщIэу 41-рэ. Абыхэм ящыщу 32-м хухаха ахъшэр къагъэсэбэпын щIадзащ. ПэхуэщIэхэм къызэщIаубыдэ щIыналъэм и социально-экономикэ зыужьыныгъэм дежкIэ мыхьэнэшхуэ зиIэ IэнатIэхэр: егъэджэныгъэ, узыншагъэр хъумэн, щэнхабзэ, спорт, мэкъумэш хозяйствэ, туризм, гъуэгухэмрэ ЖКХ-мрэ.

ПэхуэщIэхэм хухаха ахъшэр дызэрыт илъэсым бадзэуэгъуэм и 1-м ирихьэлIэу псори зэхэту сом меларди 10,69-рэ хъуащ, сом меларди 7,6-м щIигъур къэрал бюджетым къыхэкIыу. А пIалъэм къриубыдэу республикэм къыщагъэсэбэпащ сом меларди 3,5-рэ е дызэрыт илъэсым псори зэхэту къаутIыпщам и процент 32,7-р. Абы щыщу сом меларди 2,6-м щIигъур къэрал бюджетым ейщ. ЩIыналъэ бюджетым къыхэкIам щыщу, муниципалитетхэм я ахъшэри хэту, сом мелуан 854,29-рэ къагъэсэбэпащ.

КъБР-м Экономикэ зыужьыныгъэмкIэ и министерствэм зэрыщыжаIамкIэ, дызыхуэкIуэ илъэсищым Къэбэрдей-Балъкъэрым и объект 200-м щIигъум ухуэныгъэ, зэгъэпэщыжыныгъэ, къэгъэщIэрэщIэжыныгъэ лэжьыгъэхэр щрагъэкIуэкIынущ.

Къыхэдгъэщынщи, «Кадрхэр» лъэпкъ пэхуэщIэм ипкъ иткIэ цIыхухэм IэнатIэхэр къахуэзыгъуэт IуэхущIапIэхэм я лэжьыгъэр иджырей мардэм кърагъэтIасэ, IэмалыщIэхэр халъхьэ - «Работа России» кадрхэмкIэ центрхэр абыхэм я пIэкIэ къызэрагъэпэщ. Экспертхэм къызэралъытэмкIэ, цIыхухэм лэжьыгъэ нэхъ тыншу абыхэм къащыхуэгъуэтынущ, IэщIагъэщIэхэми щыхуеджэфынущ. Апхуэдэ центру 900-м щIигъу къэралым иджыпсту щолажьэ.

«ЩIалэгъуалэмрэ сабийхэмрэ» лъэпкъ пэхуэщIэм гулъытэ нэхъыбэу зыхуищIыр егъэджэныгъэмрэ щIэблэм IэщIагъэ нэс егъэгъуэтынымрэщ. Абы ипкъ иткIэ, курыт еджапIэу мин 1,6-м щIигъу къэралым щаухуащ, щIалэгъуалэм я центри 156-м щIигъу ирагъэфIэкIуащ, экспертхэм я нэIэ щIэту прикладной къэхутэныгъэхэр езыгъэкIуэкI студентхэмрэ щIэныгъэлI ныбжьыщIэхэмрэ папщIэ лабораторэ 900-м щIигъу къызэIуахащ.

ПэхуэщIэм и унэтIыныгъэ нэхъыщхьэхэм хохьэ «Профессионалитет» программэр. Абы и фIыгъэкIэ, курыт щIэныгъэ щрагъэгъуэт еджапIэхэр къызыхуэтыншэу зэрагъэпэщыж, зыхуей хуагъазэ. А программэм хыхьэу колледж мин 1,4-м щIигъу къэралым и щIыналъэхэм ящыщу 86-м щолажьэ.

«ГъащIэм хуэщIа инфраструктурэ» лъэпкъ пэхуэщIэм ипкъ иткIэ зыхуей хуагъазэ цIыхухэр куэду щызэхуэс щIыпIэхэр, пщIантIэ-бжэIупэхэр. Апхуэдэ лэжьыгъэхэр нобэкIэ щрагъэкIуэкIащ къэралым и унэ пщIантIэ-бжэIупэу мин 40-м щIигъум.

«Унагъуэ» лъэпкъ пэхуэщIэр хуэунэтIащ сабийхэм щеIэзэ поликлиникэхэр къызыхуэтыншэу зэгъэпэщыжыным. ЖыпIэнурамэ, апхуэдэ сымаджэщу мини 2,7-рэ къэралым зыхуей щыхуэгъэзащ нобэкIэ.

Абы нэмыщI, мыхьэнэ зиIэщ «Пушкинская карта» программэр. Абы и фIыгъэкIэ, илъэс 16 - 22-рэ зи ныбжь щIалэгъуалэм Iэмал яIэщ илъэсым къриубыдэу щэнхабзэ Iуэхугъуэ зэхуэмыдэу къэралым щрагъэкIуэкI мин 45-м щIигъум щыщхэр зрагъэлъагъуну.

«ФIагъ лъагэ зиIэ транспорт IэнатIэ» лъэпкъ пэхуэщIэм щыщщ къэрал кIуэцIым кхъухьлъатэхэмкIэ къыщызыкIухьхэм хуащIэ Iуэхутхьэбзэхэр егъэфIэкIуэныр, мардэщIэм ахэр къигъэзэгъэныр, аэропортхэр зэIузэпэщ щIыныр.