КъБР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, лэжьыгъэм и ветеран, сабий къэфакIуэ ансамблищым я къызэгъэпэщакIуэ Къардэн Марзэбэч и гупищри щапхъэу къалъытащ.
Къафэм и мыхьэнэр, лъэпкъ щэнхабзэм абы щиIыгъ увыпIэмрэ цIыху Iэпкълъэпкъыр зэригъэдахэмрэ къэIуэтэгъуейщ. Щысабийм къафэм димыхьэхыр зырызыххэщ. Мы тхыгъэр зытеухуа Къардэн Марзэбэчи етхуанэ классым щыщIэсым илъэс 40-м щIигъуауэ езым сабийхэр къафэм хуегъасэ.
КъэфакIуэ цIэрыIуэхэм ятеухуа «Рекорд» теленэтыным фIэгъэщIэгъуэну еплъырт Марзэбэч. 9 классым щыщIэсым, курыт еджапIэм щIэс ныбжьыщIэхэм я ансамбль къызэригъэпэщри, гупым и художественнэ унафэщI хъуащ. Уэзрэдж къуажэм и мызакъуэу, щIыналъэми республикэми къыщащIащ къэфакIуэхэм я зэфIэкIыр.
Курыт еджапIэ нэужьым Къардэн Марзэбэч кульпросветучилищэм щIэтIысхьащ. Дзэ къулыкъум щыIэху еджэныр зэпигъэури, къигъэзэжа нэужь пищэжащ. ЕджапIэм и иужьрей курсым щIэсу ар ирагъэблэгъащ «Кабардинка» ансамблым. ЦIыхуищт къыхахынур 22-рэ здекIуэлIа зэпеуэм. Зэхьэзэхуэм и етIуанэ Iыхьэм щынэсам, Ульбашев Мутай къэфакIуэхэм я зэхуэдитIыр пригъэхат. Зэрыщымыгугъауэ, Марзэбэч и насып текIуэри, «Кабардинка» гуп цIэрыIуэм и къэфакIуэ хъуащ. Ленинград зыкъыщагъэлъэгъуэну зэрыкIуар гукъинэж щыхъуащ абы. Училищэр къыщиухым ар ирихьэлIами, къыпэщылъ экзаменхэм зэран хуэмыхъуу пэлъэщащ. Дипломыр Ленинград къикIыжа нэужь къратыжащ, къыдеджахэм тIэкIу къакIэрыхуауэ.
Къардэныр «Кабардинка» къэфакIуэ ансамблым илъэсищрэ ныкъуэкIэ хэтащ. ИужькIэ Нарткъалэ Сабий творчествэмкIэ и уардэунэм и художественнэ унафэщIу лэжьащ. Мыгувэу «Дыгъэшыр» сабий ансамблыр къызэригъэпэщащ. Илъэсиблым къриубыдэу гупыр Новороссийск, Абхъазым, нэгъуэщI щIыпIэхэм щекIуэкIа лъэпкъыбэ фестивалхэмрэ зэпеуэхэмрэ я зэфIэкI щагъэлъэгъуащ.
Марзэбэч 1998 гъэм Уэзрэдж къуажэм къыщызэригъэпэщащ цIыхубэ къафэхэмкIэ «Бикар» сабий ансамблыр. Зы илъэсым къриубыдэу гупыр щапхъэу къалъытащ. Ансамблыр къызэрыунэхурэ мы гъэм илъэс 25-рэ ирокъу. Гупыр мызэ-мытIэу хэтащ щIыналъэ, республикэ, урысейпсо, дунейпсо зэпеуэхэмрэ фестивалхэмрэ. КъэфакIуэ гупым ехъулIэныгъэхэри и мащIэкъым.
«Бикар» ансамблыр 2013 гъэм «Звёздный дождь» лъэпкъыбэ фестиваль-зэпеуэм и лауреат хъуащ. 2018 гъэм «Полифония сердец» IX урысейпсо фестиваль-зэпеуэм и лауреат хъуащ. А гъэ дыдэм Краснодар къыщызэрагъэпэща къэфакIуэхэм я IX урысейпсо фестиваль-зэпеуэм щытекIуащ. 2019 гъэм гупыр пашэ щыхъуащ «Имена России» фестивалым. 2022 гъэм кавказ къафэхэмкIэ Урысейм и чемпионатым и лауреат хъуащ.
Къафэм зэфIэкI щызиIэ щIалэгъуалэр гъэсэным ноби пещэ Марзэбэч. Уэзрэдж къуажэм «Щэнхабзэ» лъэпкъ Iуэхум хыхьэу зэрагъэпэщыжу къыщызэIуахыжа ЩэнхабзэмкIэ и унэм щыдолажьэ «Бикар» ансамблым. НыбжьыщIэхэр зы унагъуэшхуэм хуэдэу зэхущытщ, я лэжьыгъэм къадэхуэ зэманым зэгъусэу загъэпсэху.
Къардэн Марзэбэч зэфIэкI къэзыгъэлъагъуэ и гупхэм ящыщщ Лэскэн щIыналъэм цIыхубэ къафэхэмкIэ и «Анзорей», «Лескенские зори» сабий къэфакIуэ ансамблхэр. «Анзорей» гупыр 2006 гъэм къызэригъэпэщащ. ИлъэситI дэкIри ансамблым зыкъыщигъэлъэгъуащ Италием щекIуэкIа «Commune de Esperia» XVIII лъэпкъыбэ сабий IуэрыIуатэ фестивалым. «Лескенские зори» гупыр 2010 гъэм къызэригъэпэщащ. А илъэс дыдэм гупыр щапхъэ зытрах ансамблу къалъытащ икIи Москва зыкъыщигъэлъэгъуэну ирагъэблэгъащ, «Зори Кавказа» гупыр и гъусэу.
Щэнхабзэм зегъэужьыным хэлъхьэныгъэфI зэрыхуищIыр, къафэ гъуазджэм ехъулIэныгъэ инхэр зэрыщиIэр къалъытэри, Къардэн Марзэбэч къыхуагъэфэщащ УФ-мрэ КъБР-мрэ ЩэнхабзэмкIэ я министерствэхэм я щIыхь, фIыщIэ тхылъхэр. КъинэмыщIауэ, «Лэжьыгъэм и ветеран» щIыхьыцIэр къыфIащащ.